Colemêrg’de (Hakkari) bulunan Cennet Cehennem Vadisi, binlerce yıllık buzulları, kar sularıyla coşan şelaleleri ve yemyeşil yaylalarıyla doğanın en görkemli ve eşsiz güzelliklerini bir arada barındırıyor. Kent merkezine yaklaşık 45 kilometre uzaklıkta, Cîlo Dağı eteklerinde yer alan bu doğa harikası vadi, yaklaşık 3 bin 500 metre rakıma sahip. Ancak vadinin en önemli simgesi olan ve binlerce yıldır varlığını sürdüren buzul kütleleri, acil önlem alınmadığı takdirde tamamen haritadan silinme riskiyle karşı karşıya.
Bölgede havaların ısınmasıyla birlikte adeta dört mevsim bir arada yaşanıyor. Vadinin "cennet" olarak adlandırılan büyüleyici kısmı, göz alabildiğine uzanan yemyeşil bir bitki örtüsüne, rengarenk endemik çiçeklere ve eriyen kar sularıyla beslenen gür şelalere ev sahipliği yapıyor.
"Cehennem" Kısmındaki 20 Bin Yıllık Tehlike
Vadinin "cehennem" olarak adlandırılan tezat bölgesinde ise insanlık tarihine tanıklık etmiş 20 bin yıllık Cîlo Buzulları yer alıyor. Her yıl binlerce yerli ve yabancı turistin, dağcının ve doğaseverin akınına uğrayan bu devasa buzullar, son yıllarda alarm vermeye başladı.
Küresel iklim krizi ve buna bağlı sıcaklık artışlarının yanı sıra, bölgedeki kontrolsüz insan aktiviteleri ve turizm tahribatı nedeniyle buzullar, hacminin çok büyük bir bölümünü kaybetti. Bilim insanları ve çevre uzmanları, mevcut tablonun devam etmesi ve acil koruma tedbirlerinin alınmaması halinde bu tarihi buzulların 20 yıl içinde tamamen eriyeceğini öngörüyor.
Uzmanlardan Çağrı: Festivallere ve İnsan Girişine Kapatılmalı
Bölgenin hassas ekosistemine dikkat çeken uzmanlar, Cîlo Buzulları'nın kurtarılması için radikal adımların atılması gerektiğinin altını çiziyor. Buzulların erime hızını yavaşlatmak ve doğal yapıyı korumak adına, özellikle buzulların doğrudan bulunduğu alanların toplu etkinliklere, doğa festivallerine ve yoğun insan sirkülasyonuna tamamen kapatılması talep ediliyor.
Biyolojik Çeşitlilik de Tehdit Altında
Cîlo Dağları ve eteklerindeki buzulların erimesi, sadece görsel bir kaybı değil, aynı zamanda buzul sularından beslenen bölgedeki su kaynaklarının kurumasını ve buna bağlı olarak yerel biyoçeşitliliğin de yok olmasını tetikleyecek. Çevre örgütleri, bölgenin "Kesin Korunacak Hassas Alan" statüsünün kağıt üzerinde kalmaması ve sahada sıkı denetimlerin uygulanması yönünde yetkililere çağrılarını yineliyor. - MA
