“Sigorta ile iş güvende, işçi güvende; gelecek güvende” sloganıyla yapılan çağrıda, kayıtlı istihdamın hem yasal bir zorunluluk hem de bir vatandaşlık görevi olduğu vurgulandı.

Kayıt Dışı İstihdam Nedir?

Hakkâri SGK İl Müdürlüğü'nden yapılan açıklamada, kayıt dışı istihdamın iki şekilde karşımıza çıktığı belirtildi:

  1. Çalışanların SGK’ya hiç bildirilmemesi.

  2. Çalışma gün sayısının veya alınan ücretin eksik gösterilmesi.

Açıklamada, sigortalı çalışmanın anayasal bir hak olduğu ve ne işverenin sigortasız işçi çalıştırma hakkına ne de çalışanın kendi rızasıyla sigortasız çalışmayı kabul etme hakkına sahip olduğu hatırlatıldı.

Çalışanlar Hangi Haklardan Mahrum Kalıyor?

Kayıt dışı çalışmanın çalışanlar üzerindeki yıkıcı etkileri şu şekilde sıralandı:

  • Emeklilik ve Güvence: Emeklilik, malullük ve ölüm aylığı haklarından mahrumiyet.

  • Sağlık ve İş Kazası: Sağlık hizmetlerine erişimde zorluklar ve iş kazası durumunda güvencesiz kalma.

  • Sosyal Haklar: İşsizlik sigortası, kıdem ve ihbar tazminatı, yıllık ücretli izin gibi temel özlük haklarının kaybı.

İşverenler İçin Büyük Riskler

Hakkâri SGK, kayıt dışı işçi çalıştıran işletmeleri bekleyen tehlikelere karşı da uyarıda bulundu. Kurumun amacının cezalandırmak değil, rehberlik etmek olduğu belirtilse de tespit halinde şu yaptırımlar uygulanıyor:

  • Yüksek tutarlı idari para cezaları.

  • Devlet tarafından sağlanan sigorta prim teşviklerinin iptali.

  • İş kazası ve meslek hastalığı durumunda ortaya çıkacak ağır tazminat yükümlülükleri.

Ekonomik ve Toplumsal Zararlar

Kayıt dışı istihdam sadece bireyleri değil, ülkenin genel dengesini de bozuyor:

  • Haksız Rekabet: Dürüst işverenin aleyhine bir piyasa ortamı oluşur.

  • Vergi Kaybı: Devletin vergi ve prim gelirlerinde azalma yaşanır.

  • Sistem Bozulması: Sosyal güvenlik sisteminin aktüeryal dengesi zarar görür.

Bilgi Alma ve Şikâyet Kanalları

Vatandaşların mağdur olmaması adına sigorta durumlarını kontrol etmeleri gerektiği hatırlatıldı. Sigortalılık durumunu sorgulamak veya şikâyette bulunmak için şu kanallar kullanılabilir:

  • e-Devlet üzerinden hizmet dökümü sorgulama.

  • ALO 170 Çalışma ve Sosyal Güvenlik İletişim Merkezi.

  • CİMER veya doğrudan SGK İl Müdürlükleri.

Ayrıca, üç ve daha fazla işçi çalıştıran işletmelerde ücretlerin banka aracılığıyla ödenmesinin zorunlu olduğu, bu kurala uymayanlara ceza uygulanacağı bir kez daha hatırlatıldı.

Hakkâri SGK Mesajı: "Kayıtlı istihdam sadece yasal bir zorunluluk değil; ülkemizin geleceğine yapılan en önemli yatırımdır. Tüm vatandaşlarımızı ve işverenlerimizi bu sorumluluğa sahip çıkmaya davet ediyoruz."